Претходен број

Годинава ни НАТО ни датум за преговори со ЕУ

Груевски при првата изборна победа вети реализација на бараните реформи и членство во ЕУ до 2010 година

Соња Крамарска

Првпат премиерот Никола Груевски по подолго време призна дека извештајот на Европската комисија за напредокот на нашата земја нема да биде поволен и дека нема да биде основа за препорака за добивање датум за преговори за членство во ЕУ.

Иако кажана на индиректен начин, но со експлицитна суштина дека нема ништо од долгоочекуваниот датум за преговори кој требаше да ја подобри атмосферата во земјава по неуспехот со НАТО во Букурешт, оваа порака на шефот на Владата испратена деновиве од Брисел го потврди она од што сите оправдано стравуваа. Вонредните избори и влошената меѓународна позиција на Македонија се покажаа кобни за нејзината евроатлантска перспектива.

Владејачката ВМРО-ДПМНЕ, чиј лидер е премиерот Груевски, уште во 2006 година при првата изборна победа во својата програма вети „реализација на бараните реформи од страна на ЕУ со цел државата да ги исполни потребните услови за да стане полноправна членка на ЕУ до 2010 година“. Но, сега е крајот на 2008 година, а Македонија се' уште не доби од Брисел ниту датум за почнување преговори за членство во ЕУ.

Истовремено и во проширената програма на ВМРО-ДПМНЕ, со која настапи на вонредните избори, е запишано дека цел на нивната власт ќе биде „добивање датум за претпристапни преговори со ЕУ во текот на 2008 година преку успешно исполнување на осумте критериуми“. Меѓутоа, се покажа дека стратегиските приоритети на земјата кои се во фокусот на вниманието на сите досегашни влади и овој пат настрадаа под налетот на популизмот и купување на гласачите пред избори.

Македонската Влада предводена од десно-центристичката коалиција на премиерот Груевски, така, само за време од осум месеци, претрпе два крупни пораза, кои иако се случија далеку од очите на овдешната јавност, последиците сепак ќе се почувствуваат дома. Жртва на овој неуспех ќе биде и Владата, која откако не успеа да ја внесе земјава во НАТО и да го добие датумот за преговори со ЕУ, ќе има проблем како да ја формулира својата идна политика, бидејќи полека станува јасно дека напредокот на Македонија е невозможен без надворешно интегрирање.

Иако недовербата кон Владата во Македонија надвор расте и се' повеќе се шири, за што показател е и фактот дека Груевски оваа година нема „прокнижено“ ниту една премиерска посета во Скопје или во некоја од светските престолнини, на домашен план работите се' уште некако се крпат, но прашањето е до кога, гласи реакцијата на аналитичарите кои се' уште се воздржуваат јавно да проговорат за дебаклот што го доживува нашата земја по обновувањето на мандатот на десничарите.

Изминатиов викенд тројца странски амбасад��ри во земјава упатија пораки до државниот врв да се потруди да ги реши прашања што стојат на патот кон напредокот на земјава. Американскиот амбасадор Филип Рикер рече дека е многу важно Македонија и Грција да сфатат дека последниот предлог на Нимиц не е нешто што треба да се прифати или отфрли.

„Нимиц ги стави овие идеи на маса и сега Македонија и Грција мора да работат заедно за да видат дали можат да најдат прифатливо решение. Ние веруваме дека тоа е можно“, рече Рикер. Слична порака пристигна и од францускиот амбасадор Бернар Валеро кој рече дека двете страни треба да бидат паметни и да најдат заедничко решение. Евроамбасадорот Ерван Фуере, пак порача „за проблемите дома да не бараме алиби надвор“ и апелираше на скоро решавање на спорот со Грција.

Кој курс да се фати сега? Каде да се движи земјава откако бродот се заринка на подводните гребени на светската дипломатија која, иако од сите страни навива за нас или за Грците, сепак, остава Скопје и Атина сами да ги решат своите проблеми, а Владата во Македонија самостојно да изготви стратегија за излез од ќор-сокакот?

Поради циркусот што владее во и околу државниот врв во однос на спорот со Грција и стратегијата што треба да ја заземе Македонија, во домашната јавност деновиве помина незабележана средбата на шефот на македонската дипломатија, Антонио Милошоски, со неговиот колега од Русија, Сергеј Лавров. Но, за оние кои внимателно ги следат сите потези на власта падна в очи прикриената еуфорија со која беше пласирана веста од владини кругови дека Русија ја поддржува Македонија во спорот со Грција и дека Москва имала разбирање за нашите мотиви за признавањето на Косово.

„Ни беше дадено уверување, а и ние го очекуваме тоа, дека поддршката од Русија до Македонија ќе продолжи и во следниот период“, изјави министерот за надворешни работи, Милошоски. Дали оваа изјава е само куртоазен одговор или, пак, крие во себе нешто друго, допрва ќе се открива.

И тоа е засега се' од можните новитети што ги очекува македонската јавност која за два месеца ќе прокнижи уште една година без напредокот и благодатот што двапати им го вети владејачката десница, еднаш во 2006 и вториот пат во 2008 година. Се покажаа неточни најавите на еврокомесарот Оли Рен кој на почетокот на годинава рече дека 2008 ќе биде историска година за Македонија.

Сепак, граѓаните опседнати со педантно следење на текот на преговорите за името и со правење наивни калкулации дали Обама или Мекејн ќе биде покорисен во Белата куќа за македонската кауза, се оддалечуваат со илјадници километри од суровата реалност дека Македонија губи на сите полиња. Владата треба да излезе, да го објасни тоа и да ги презентира своите натамошни планови.